PMR — Architecture Review / Post-mortem —
|
|
| Loại |
🔄 Đánh giá định kỳ (ATAM rút gọn) / 🚨 Post-mortem sau sự cố |
| Version |
1.0 |
| Date |
YYYY-MM-DD |
| Author |
(skill sa-4-evolution) |
| Status |
🟡 Draft |
| Approved by |
Tech Lead: — · EA: — |
| Source |
CONF_… · QAS_… · ADR-… · log sự cố … |
| Scope |
Kỳ … / Sự cố INC-… |
| Confidence |
🟢 |
Change Log
| Version |
Date |
Người sửa |
Thay đổi |
| 1.0 |
|
|
Bản đầu |
CHẾ ĐỘ A — Đánh giá định kỳ (ATAM rút gọn)
Dùng mỗi quý. Xoá phần B nếu dùng chế độ này.
A1. QAS còn đúng không
Nhu cầu đổi thì thuộc tính chất lượng cũng đổi. QAS viết một năm trước có thể đang bảo vệ
thứ không ai cần nữa.
QAS |
Còn đúng |
Lý do |
Hành động |
QAS-001 |
✅ |
|
|
QAS-006 |
❌ thừa |
Tính năng đã bỏ |
Đánh dấu [DROPPED], giữ ID |
| — |
❌ thiếu |
Nhu cầu mới: … |
Thêm QAS-nnn |
A2. Điểm nhạy cảm
Chỗ một thay đổi nhỏ làm một thuộc tính chất lượng đổi nhiều. Đây là chỗ phải cẩn thận nhất
khi sửa, và là chỗ phải có FIT bảo vệ.
| # |
Điểm |
Thuộc tính bị ảnh hưởng |
Thay đổi nhỏ nào cũng gây tác động lớn |
Có FIT bảo vệ |
| 1 |
|
QAS-nnn |
|
☐ |
A3. Điểm đánh đổi
Chỗ cải thiện thuộc tính này làm hỏng thuộc tính kia. Phải được nói ra để người sau không
"tối ưu" một chiều rồi phá chiều còn lại.
| # |
Điểm |
Cải thiện |
Đánh đổi bằng |
Cân bằng hiện tại |
Ai quyết |
| 1 |
|
QAS-nnn |
QAS-nnn |
|
PO |
A4. ADR chạm điều kiện xét lại
ADR |
Điều kiện (§7 của ADR) |
Ngưỡng |
Thực tế |
Chạm chưa |
Hành động |
A5. Rủi ro mới
| Nguồn |
Rủi ro |
Mức |
Hành động |
ARISK |
| Vendor |
(đổi giá, đổi điều khoản, ngừng dịch vụ) |
|
|
|
| Vòng đời công nghệ |
(phiên bản hết hỗ trợ, thư viện ngừng bảo trì) |
|
|
|
| Tuân thủ |
(luật mới, chuẩn kiểm toán mới) |
|
|
|
| Nhân sự |
(người duy nhất biết một phần hệ thống) |
|
|
|
| Quy mô |
(tải sắp vượt ngưỡng thiết kế) |
|
|
|
A6. Kết luận định kỳ
|
|
| Kiến trúc còn phù hợp không |
✅ còn / ⚠️ còn nhưng có điểm phải xử lý / ❌ cần vòng thiết kế mới |
| Ba việc quan trọng nhất |
⟶ TRM |
Có cần mở vòng sa-1-context mới không |
☐ · vì sao |
CHẾ ĐỘ B — Post-mortem kiến trúc sau sự cố
Chỉ cho sự cố có nguyên nhân kiến trúc. Post-mortem vận hành (dòng thời gian, cách xử lý,
hành động khắc phục ngay) thuộc SRE — tài liệu này không lặp lại phần đó. Xoá phần A nếu dùng
chế độ này.
B1. Tham chiếu
|
|
| Sự cố |
INC-… |
| Post-mortem vận hành |
(đường dẫn — đọc trước tài liệu này) |
| Ảnh hưởng |
… phút · … người dùng · … giao dịch |
| Ngân sách lỗi tiêu tốn |
… / … phút của tháng |
B2. Ba câu hỏi kiến trúc
🔴 Không đổ lỗi cho người. "Dev quên đặt timeout" là triệu chứng. Câu hỏi kiến trúc là
"vì sao hệ thống cho phép một lời gọi không timeout tồn tại, và làm sao để lần sau không
thể". Câu trả lời thường là một FIT mới, không phải một lời nhắc nhở.
Câu 1 — Kiến trúc đã CHO PHÉP sự cố này ở chỗ nào
| Điều kiện cho phép |
Ở đâu |
Có trong thiết kế không |
|
SAD §… / FAIL FM-nn / không có ở đâu cả |
|
Câu 2 — Thiết kế đã dự đoán tình huống này chưa
|
|
Có trong FAIL không |
☐ có (FM-nn) — vậy vì sao biện pháp không hiệu lực? · ☐ không — đây là điểm mù |
Có QAS liên quan không |
|
Có ASM nào sai không |
ASM-nn: … |
Nếu ĐÃ có trong thiết kế mà vẫn xảy ra — vấn đề nằm ở một trong ba:
|
Kiểm |
| Biện pháp không được cài đặt |
☐ |
| Cài đặt nhưng tham số sai (timeout, ngưỡng) |
☐ |
| Cài đặt đúng nhưng không đủ (giả định về quy mô sai) |
☐ |
Câu 3 — Sửa ở tầng nào
| Tầng |
Sửa gì |
Ngăn được lần sau |
Chi phí |
Chọn |
| Code |
|
chỉ chỗ này |
|
☐ |
| Cấu hình |
|
chỉ chỗ này |
|
☐ |
| Kiến trúc |
|
cả lớp vấn đề |
|
☐ |
| Quy trình / bài kiểm tự động |
|
cả lớp vấn đề, không phụ thuộc trí nhớ |
|
☐ |
🔴 Sửa ở tầng code chỉ ngăn được đúng lần này. Hỏi thêm: "Còn bao nhiêu chỗ khác trong hệ
thống có cùng vấn đề?" — nếu > 1 thì phải sửa ở tầng kiến trúc hoặc bài kiểm.
B3. Chỗ khác có cùng vấn đề
| Chỗ |
Đã kiểm |
Có cùng vấn đề |
Xử lý |
B4. Hành động
| # |
Hành động |
Tầng |
Chủ |
Hạn |
Ngăn được gì |
Ghi ở đâu |
| 1 |
|
FIT mới |
|
|
cả lớp lỗi này |
FIT-nn |
| 2 |
|
ADR mới |
|
|
|
ADR-nnn |
| 3 |
|
cập nhật FAIL |
|
|
|
FM-nn |
B5. Cập nhật tài liệu
| Tài liệu |
Cập nhật gì |
Đã làm |
FAIL |
Thêm FM-nn cho tình huống này |
☐ |
QAS |
Thêm QAS-nnn về thời gian phát hiện |
☐ |
ADR-nnn |
Bổ sung hệ quả chưa lường trước vào §5 |
☐ |
ASM |
Sửa giả định sai, rà mọi thứ dựa trên nó |
☐ |
AGD |
Thêm ràng buộc |
☐ |
Không sửa quyết định trong ADR cũ — chỉ bổ sung hệ quả quan sát được. Quyết định sai ⇒ ADR
mới có Supersedes:.
Bài học (cả hai chế độ)
| Bài học |
Áp dụng vào |
Ai chịu trách nhiệm |
|
dự án này / dự án sau / chuẩn chung của tổ chức |
|
Open Questions
| ID |
Câu hỏi |
Hỏi ai |
Từ ngày |
Chặn gì |
